10/10/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 28

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirmisekizinci bölümünde özel konuğumuz Egemen İmre ile birlikte Türkiye'nin uydu - uzay projelerinin tarihçesi, projeler ve kurulan altyapı, yapılması gerekenler, uzay teknolojilerindeki gidişatımızı konuştuk.


25/09/2020

“Silahların İnterneti”: JADC2 ve ABMS

ABD Hava Kuvvetleri yaklaşık bir yıldır çeşitli testlerde BQM-167 uzaktan kumandalı jet motorlu hedef uçaklar vuruyor.

Bu, tek başına haber niteliği dahi taşımayan bir cümle. Zira ABD Hava Kuvvetleri, "hedef dron" olarak da bilinen bu tür uçakları test ve eğitimlerde sıkça vuruyor. Pek çok başka ülke gibi. Zaten bu tip uçakların görevi de bu: Eğitim, test ve değerlendirme faaliyetlerinde takip ya da hedef olarak uçmak; çoğu zaman da gösterişli bir şekilde patlayarak düşmek.

Ancak son bir yıldır BQM-167'ler, kendi elektromekanik beyinlerinin de muhtemelen hiç öngörmediği şekillerde ve silahlarla vuruluyorlar. Bunlar arasında, bir savaş uçağının ateşlediği havadan karaya lazer güdümlü roket; bir insansız hava aracından ateşlenen kısa menzilli havadan havaya füze, kundağı motorlu obüsten ateşlenen güdümlü top mermisi bulunuyor.

Bu tuhaf atıcı - silah - hedef eşleşmelerinin her biri bir haber. Ancak esas önem taşıyan, bunu mümkün kılan veri iletişim ve komuta - kontrol omurgası. Zaten bu testler de bahse konu omurganın geliştirme çalışmaları kapsamında gerçekleştirilen faaliyetler.

Kurulmaya çalışılan yapı, tüm silah, sensör ve bilgi-iletişim sistemlerini birbirine bağlayacak bir çeşit "nesnelerin interneti" (Internet of Things - IoT) olarak nitelendirilebilir. Bu yapıya, daha doğrusu konsepte ABD Savunma Bakanlığının verdiği isim ise Joint All Domain Command and Control (JADC2).

24/09/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 27

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirmiyedinci bölümünde AESA tipi radarlar, teknolojileri, getirdikleri imkân ve kabiliyetleri ve F-35 özelinde ağ merkezli muharebe kavramındaki yerlerini konuştuk.


22/09/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 26

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirmialtıncı bölümünde Dünya jeopolitik, ekonomik ve ticari düzlemlerde yeni bir yarılma sürecinin içindeyken, Türkiye bölgesel ve küresel olarak kendini nerede konumlandırdığını; insan sermayesi, sanayi ve teknolojisi ile yeni dünyadaki yerinin ne olacağını konuştuk.


14/09/2020

Yunanistan’ın Yeni Silahlanma Programı: Rafale Alımı

Rafale'i Yunan Hava Kuvvetleri renkleriyle gösteren bir çizim
Kaynak: rOEN911, DeviantArt

Yunanistan Başbakanı Kriyakos Miçotakis, 12 Eylül günü Selanik'teki HELEXPO Forum'da ülkesinin ekonomisinin durumu ve izlenecek politikalarla ilgili bir konuşma yaptı.[1]

Miçotakis konuşmasında, Yunanistan'ın geçmiş yıllarda savunmasına yatırım yapılamamasından dolayı zayıf düştüğünü ve dengenin yeniden sağlanması için bir dizi tedbirin uygulanacağını söyledi.[2]

Yunan Başbakanı, silahlı kuvvetlerin güçlendirilmesi için bir dizi karar açıkladı. Bir kısmı yeni sistem alımı olan bu kararlar şu şekilde:

29/08/2020

Türk – Yunan F-16 Kapışması: HUD’dan Görünenler

Milli Savunma Bakanlığı (MSB) 28 Ağustos günü bir açıklama yayınlayarak, daha önce bir NAVTEX ile ilan edilmiş bölgeye yaklaşan Yunan savaş uçaklarına yönelik gözle teşhis ve bölgeden uzaklaştırma yapıldığını bildirdi. Açıklama ile birlikte, bu görev sırasında Türk F-16'sının başüstü göstergesinin (Head Up Display - HUD) kaydettiği video kaydının bir kısmı da paylaşıldı.

Yunan F-16 savaş uçağı ile yapılan ve literatürde "it dalaşı" (dogfight) olarak geçen mücadeleyi gösteren, aynı zamanda pilotların telsiz konuşmalarını da içeren kayıt, Türk kamuoyunda büyük heyecan yarattı.

Doğu Akdeniz'de son dönemde giderek artan ve bir süredir NAVTEX atışmalarının eşlik ettiği gerilim içinde bu video kaydı, içeriği itibariyle olmasa da vurguladığı ve hatırlattığı bazı askeri-teknik, siyasi ve jeopolitik konular itibariyle önem taşıyor.

27/08/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 25

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirmibeşinci bölümünde F-35 Joint Strike Fighter projesinin arka planı, içerdiği teknolojiler ve sahip olduğu kabiliyetler, hava gücü ve havacılık endüstrisi bakımından önemini konuştuk.


31/07/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 24

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirmidördüncü bölümünde ABD'nin yaptırımları bir dış politika aracı olarak kullanması, CAATSA, Türkiye'ye yaptırımlar ve olası etkilerini konuştuk.


30/07/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 23

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirmiüçüncü bölümünde ABD tarafından 1950'li yıllarda geliştirilmiş ve "Yüzyıl Serisi" (Century-series) olarak bilinen, F-100, F-101, F-102, F-104, F-105 ve F-106 tipi savaş uçakları; bu uçakların doktrin, strateji ve teknoloji düzlemlerinde ifade ettikleri anlamları konuştuk.


Akıllı Polimerden Mandreller, Yapay Zekalı İnsansız Jetler ve Çin

2001 yılı Ocak ayında, Patrick J. Hood, David E. Havens ve Matthew C. Everhart isimli üç araştırmacı bir patent başvurusu yaptı. "Şekil hafızalı malzemelerin kompozit parça imalinde mandrel olarak kullanılması" ("Method of using a shape memory material as a mandrel for composite part manufacturing") başlıklı bu patent başvurusu 2008 yılı Eylül ayında kabul edildi.[1]

Üçü de, 1997 yılında kurulmuş ve havacılık ve uzay sanayiine yönelik ArGe projeleri yürüten Cornerstone Research Group (CRG) firmasına mensup bu araştırmacı, kompozit malzeme imalinde kullanılan çelik mandrel yerine, şekil hafızalı polimer malzemeden mamul, işlemden sonra üretilen parçaya zarar vermeden çekilebilen bir mandrel geliştirmişti.[2]

Bu patentte tarif edilen teknoloji, 20 yıl sonra ete kemiğe büründü.

 

29/07/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 22

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirmiikinci bölümünde Libya'da Türkiye ile Fransa arasında yaşanan gerilimin arka planı, ABD'nin İran planları, Ortadaoğu'daki yeni düzlemleri konuştuk.


28/07/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 21

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirmibirinci bölümünde Türk savunma sanayiinin tarihsel gelişim süreci, sanayileşme modeli, riskler ve fırsatlarını konuştuk.


27/07/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 20

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirminci bölümünde Libya'daki son gelişmeler, Türkiye, Fransa ve Rusya'nın nüfuz mücadelelerini konuştuk.


24/07/2020

Savunma ve Havacılık Sanayii 2019 Performans Raporu ve Bazı Değerlendirmeler

Savunma ve Havacılık Sanayii İmalatçılar Derneği (SASAD), 2019 yılına ait performans raporunu 3 Temmuz günü web sitesinde yayımladı.

Dernek, 2019 yılına ait temel veri ve göstergeleri özet olarak 27 Nisan günü yayımlamıştı. Buna dair açıklamada, performans raporunun da en kısa sürede yayımlanacağı belirtilmişti.

Sektörü hem proje ve faaliyetleri hem de makro ölçekte gösterge ve veriler üzerinden uzun yıllardır takip ediyorum. Sektörün hem çalışanı hem de akademik seviyede araştırmacısı olduğum için ve hepsinden öte bir vatandaş olarak bu gibi raporlara büyük önem veriyorum. SASAD performans raporları da bu kapsamda, önemli eksikliklerine rağmen çok kıymetli bilgiler sunuyor.

Bundan dolayı da, Nisan sonundan itibaren her hafta SASAD web sitesine girererk raporun yayımlanıp yayımlanmadığını kontrol etmeye başladım. Uzun süre bir gelişme olmayınca ve araya COVID-19 salgını, kendi özel işlerim de girince, hazırlanmasından vazgeçildiğini ya da çok gecikeceğini düşünerek Mayıs sonu Haziran başı gibi takip etmeyi bıraktım.


En son dün (23 Temmuz) tekrar aklıma düştüğünde, raporun 3 Temmuz günü yayımlandığını, hatta bunun SASAD twitter adresinden de duyurulduğunu gördüm!



Ne ulusal basında ne savunma basınında ne sosyal medyadaki savunma sanayii ile ilgili hesaplarda ne de internet haber sitelerinde bu rapora dair tek bir satır haber gördüğümü hatırlamıyorum. Hepsini taradım. Üyesi olduğum sektörel e-posta gruplarında da duyurusu yapılmadığı gibi çok garip: SASAD'ın bu duyurusunun twitter mesajı tek bir etkileşim dahi almamıştı!

Raporun giriş kısmında belirtildiği üzere, "...bu bülten tüm üyelerimiz, ilgili devlet kurum ve kuruluşları, basın ve ilgilenen yabancı firma kuruluş ve kurumlarla da paylaşılmakta olup sektörümüze ait performans verilerinin topluca yer alıp analiz edildiği tek yayın olarak da ilgi ile takip edilmektedir."

Bu tuhaf durumu bir kenara bırakarak, rapordaki veri ve bilgilere göz atalım...

01/07/2020

Rusya Federasyonu’nun Nükleer Caydırıcılık Siyaset Belgesi’nin Anlattıkları (ve Anlatmadıkları)

07.05.2019 tarihindeki Zafer Günü kutlamaları kapsamında
Kızıl Meydan'daki geçit töreninde görüntülenen
RT-2PM2 Topol-M (NATO kodu NATO SS-27 "Sickle B")
kıtalararası balistik füze sistemi
(Fotograf: Alexander Nemenov, AFP)
"Rusya Federasyonu'nun Nükleer Caydırıcılığa Dair Devlet Politikasının Temel İlkeleri" (Об Основах государственной политики Российской Федерации в области ядерного сдерживания) başlıklı siyaset belgesi, Rusya Federasyonu (RF) Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından 2 Haziran günü imzalanan 355 sayılı başkanlık kararnamesi ile yürürlüğe girdi.[1]

Belge, RF'nin nükleer caydırıcılığının esaslarını ve nükleer silah kullanımına dair politikasının genel çerçevesini çiziyor. Ancak satır araları okunduğunda, belgede dikkat çekici muğlaklıklar olduğu görülüyor. Bu boşluklar, RF'nin stratejik konumlanması ve ulusal güvenlik siyasetine dair rotasına dair ipuçlar sunuyor olabilir.

Belgenin ayrıntılarına girmeden önce, RF'nin ulusal güvenlik siyasetinde ve askeri kabiliyetinde nükleer gücün yerine kısaca göz atmakta fayda var.

19/06/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 19

Silahlar ve Tereyağı podcast'in ondokuzuncu bölümünde devletler, kurumlar, gruplar ve bireyler arasındaki "kene - konak" tipi ilişkiler; bu tür ilişkilerin yapıları ve etkilerini konuştuk.


17/06/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 18

Silahlar ve Tereyağı podcast'in onsekizinci bölümünde SpaceX Crew Dragon Demo-2 uçuşu ve ABD'deki devlet - endüstri - finans ilişkilerinin dönüşümü, yeni küresel rekabet düzeninde bilim - teknoloji politikalarını konuştuk.


13/06/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 17

Silahlar ve Tereyağı podcast'in onyedinci bölümünde uluslararası ilişkiler, güvenlik ve dış siyasette değişen, dönüşen algılar, ittifaklar, paradigma ve ilişkileri konuştuk.


12/06/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 16

Silahlar ve Tereyağı podcast'in onaltıncı bölümünde elektronik harbin teknolojisi ve konseptlerini konuştuk.


31/05/2020

30/04/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 15

Silahlar ve Tereyağı podcast'in onbeşinci bölümünde Ege'deki son gelişmeler, Yunanistan ile ilişkiler ve Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki güvenliğine etkilerini konuştuk.


29/04/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 14

Silahlar ve Tereyağı podcast'in ondördüncü bölümünde savaş gemisi tasarım ve kabiliyetleri ile donanma harekât konseptleri arasındaki ilişkiyi konuştuk.


26/04/2020

Siyah Gri Beyaz 15 Yaşında

Eser: Lonely Car
Eugen Eidukaitis
Amazon ormanlarında yaşayan Amondawa kabilesinin konuştuğu dilde, zaman kavramının yer almadığı keşfedilmişti. "Bugün", "yarın", "hafta", "ay" gibi zaman dilimi veya belli bir anı ifade eden kelimeleri yokmuş. Ayrıca, dillerinde bir olayın diğerinden önce ya da sonra gerçekleşmesine dair kalıplar veya cümle yapıları da yok. Daha da ilginci, bu kabilenin mensupları, Portekizce gibi, soyut zaman kavramı bulunan yabancı dilleri sorun yaşamadan öğrenebiliyorlar, yani algı kapasitelerinde zaman hanesi boş değil.

Zamanı (veya ömrü) olayların (veya "şey"lerin) birleşimi; uç uca eklemlenerek meydana getirdikleri bir bütün olarak algılamak gerek belki de. Uç uca eklenen anıların, olayların ve eserlerin niteliği mi niceliği mi yoksa ikisi birden mi önemli, emin değilim.

Geride kalan 15 yılın sonunda Siyah Gri Beyaz da aşağı yukarı benim için böyle bir anlam ifade ediyor.

Bu süreçte beni yalnız bırakmayan okura en içten teşekkürlerimi sunuyorum

25/04/2020

Akıllı Füzeler Daha da Akıllanıyor: Gray Wolf ve Golden Horde Projeleri

Hassas güdümlü mühimmatlar ve özellikle seyir füzeleri ilk kez yaygın olarak 1991 Körfez Savaşı'nda kullanıldı. O zamandan bu yana da elektronik, bilgisayar ve algılayıcı alanlarındaki gelişmelerin katkısıyla performansları ve kabiliyetleri hızla gelişti. Elektronik bileşenlerin ve algılayıcı sistemlerin boyutlarının giderek küçülmesi, yapay zeka ve yüksek kapasiteli veri iletişim sistemlerinin de denkleme girmesiyle bu gelişim son yıllarda ivme kazandı.

Akıllı füzelere en yoğun yatırım yapan ülkelerin başında Amerika Birleşik Devletleri (ABD) geliyor. ABD'de yürütülen çok sayıda hassas güdümlü füze ve bomba geliştirme ve modernizasyon projesi arasında iki tanesi özellikle dikkat çekici. Bunlar, ABD Hava Kuvvetlerinin yürüttüğü Gray Wolf (Bozkurt) ve Golden Horde (altın sürü, altın ordu) projeleri. Bu projeler ile birlikte akıllı füzelerin yalnızca çok yüksek isabet hassasiyeti ile hedeflerini vuran mühimmatlar değil, aynı zamanda uçuş ve taarruz planlarını kendileri hazırlayabilen, birbirleriyle ve diğer dost unsurlarla gerçek zamanlı veri haberleşmesi yapabilen sistemlere dönüştürülmesi planlanıyor.

Gray Wolf, bu kabiliyete sahip düşük maliyetli, sürüler halinde ateşlenebilen seyir füzelerinin geliştirilmesi projesi. ABD Hava Kuvvetleri bu projeyi, halen devam eden ilk aşamasının tamamlanmasından sonra rafa kaldıracak. Esas öncelik, mevcut silah sistemlerine yukarıda belirtilen kabiliyetlerin kazandırılmasını amaçlayan Golden Horde'a verilmiş durumda.

23/04/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 13

Silahlar ve Tereyağı podcast'in onüçüncü harekât konsepti (Concept of Operations - CONOPS) kavramı, silah sistemlerinin kullanım teknik, taktik ve yöntemleri, Suriye ve Libya örneklerinden hareketle taktik, operatif ve stratejik etkileri; dış politika ile silahlı gücün ilişkisini konuştuk

21/04/2020

F-16, MiG-29 ve Hava Muharebesi Hakkında Uzman Görüşleri

Foxtrot Alpha sitesinden Tyler Rogoway, ABD Hava Kuvvetlerinden Yarbay rütbesiyle emekli olmuş Fred "Spanky" Clifton ile bir röportaj gerçekleştirdi. “How To Win In A Dogfight: Stories From APilot Who Flew F-16s And MiGs” (İt Dalaşı Nasıl Kazanılır: F-16’lar ve MiG’lerle Uçmuş bir Pilotun Hikayeleri) başlığı ile yayımlanan mülakat, hem Clifton’un kariyeri ve ABD Hava Kuvvetlerinin işleyişi ile ilgili ilginç bilgiler, hem de modern savaş uçakları ile hava muharebesi konusunda çok dikkat çekici yorumlar içeriyor. Nitekim röportaj, özellikle F-16 ve F-35 ile ilgili yorumlar nedeniyle askeri havacılık camiasında yoğun tartışmalar yarattı. Röportaj zaten, bu camiada yıllardır her seviyede didik didik edilmiş, her açıdan tartışılmış ve muhtemelen bu uçakların en sonuncuları hurdaya ayrıldığı zaman bile tartışılmaya devam edecek bir konuyu ele alıyor. Ancak esas ilginç olanı, hem F-16 ve F-15 gibi ABD'nin hava gücünün belkemiğini oluşturan savaş uçaklarını hem de bunlara karşı Sovyetler tarafından geliştirilmiş MiG-29'u (ve daha pek çok farklı savaş uçağını) uçurmuş bir pilotun deneyim ve gözlemlerinin aktarılıyor olması.

Röportajın, savaş uçağı performansı, hava muharebesi ve uçaklara dair değerlendirmelerini içeren kısımlarının özet çevirisini aşağıya ekliyorum. Yazılı olarak verildiği anlaşılan röportajında Clifton bolca argo ve sokak ağzı ifadeleri kullanmış. Dolayısıyla anlam bütünlüğünü koruyarak çevirmek zor oldu. Öte yandan hava muharebesi ve uçak tasarımına dair kullandığı teknik terimleri mümkün olduğunca dipnotlarda Türkçe açıklamalarıyla birlikte verdim. Havacılık ve pilotaj, özellikle askeri havacılık alanında ayakları yere basan, sade ve temiz bir Türkçe terminolojimizin olmamasının acısını bolca çektim.

Röportajdan kısa süre sonra Clifton, F-16.netforumunda ufak bir açıklama daha yayımladı. Onu da ayrıca ekledim. Son olarak kendi değerlendirme ve görüşlerim yazının en sonunda yer alıyor.

16/04/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 12

Silahlar ve Tereyağı podcast'in onikinci bölümünde COVID-19 salgınının olası etkileri, Libya'daki son gelişmeler ve Boeing özelinde sivil havayolu taşımacılığındaki durumu konuştuk.


09/04/2020

31/03/2020

Bahar Kalkanı Harekâtı’na Dair Gözlemler 1: Türk Tipi Keşif – Taarruz Kompleksi mi?

27 Şubat akşam saatlerinde Suriye’nin kuzeybatısındaki İdlib ilçesi yakınlarındaki Türk Silahlı Kuvvetlerine (TSK) ait birliğe Rusya Federasyonu ve Suriye rejim ordusu tarafından düzenlenen saldırıya karşılık verilen ve 1 Mart’tan itibaren Bahar Kalkanı Harekâtı adıyla devam eden harekât, pek çok açıdan modern askeri literatüre girmeye hak kazandı. Harekâtta TSK’ya ait silahlı insansız hava araçlarının (SİHA) yoğun kullanımının yanında, topçu unsurları ve elektronik harbin etkinliği; hava savunma sistemlerinin varlıklarının, etkinliklerinin (ya da zafiyetlerinin) harekâtın gidişatına etkisi; hava – topçu eşgüdümü ve mekanize birlik manevrasına etkisi gibi farklı başlıklara yönelik pek çok veri ve vaka çalışması malzemesi ortaya çıktı.

21/03/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 11

Silahlar ve Tereyağı podcast'in onbirinci bölümünde araştırma - geliştirme, inovasyon yönetimi; SpaceX örneği ve enerji bağlamında yeni mücadele sahaları üzerine konuştuk.

19/03/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 10

Silahlar ve Tereyağı podcast'in onuncu bölümünde İdlib özelinde Türkiye, İran ve Rusya arasındaki jeopolitik mücadele üzerine konuştuk.


04/03/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 9

Silahlar ve Tereyağı podcast'in dokuzuncu bölümünde Soğuk Savaş'ın çıkışı, gelişmesi ve sona ermesinin sebep ve etkilerini konuştuk.

29/02/2020

31/01/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 8

Silahlar ve Tereyağı podcast'in sekizinci bölümünde Çin'in yükselişi, bölge ve dünya için ne anlama geldiği, bu yükselişin yarattığı fırsat ve riskleri konuştuk.

29/01/2020

İran'ın Ukrayna Yolcu Uçağını Düşürmesi Olayı ve Anlattıkları

8 Ocak günü İran’ın başkenti Tahran yakınlarında Ukraine International Airlines (UIA) havayollarına ait bir yolcu uçağı düştü. Olayda uçaktaki 176 kişi hayatını kaybetti.

İran, olaydan üç gün sonra uçağı yanlışlıkla düşürdüğünü itiraf etti. Uçak, havalimanı yakınlarında bulunan İran Devrim Muhafızları Ordusuna ait bir hava savunma bataryasından ateşlenen füzelerle vurulmuştu.

Bu trajik olay, üç ayrı boyutta incelenmeyi hak ediyor:

i. İran’ın askeri kapasitesi
ii. İran devlet mekanizması
iii. Hava savunma sistemi mimarisi

Bu boyutlara geçmek için öncelikle olayın otopsisini yapmak gerekiyor.

20/01/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 7

Silahlar ve Tereyağı podcast'in yedinci bölümünde Libya'daki son gelişmeler, Rusya'nın Wagner şirketi üzerinden bölgedeki nüfuzunu artırması, Libyanın ve bölgenin Türkiye için önemini konuştuk.


15/01/2020

Silahlar ve Tereyağı Podcast - Bölüm 6

Silahlar ve Tereyağı podcast'in altıncı bölümünde ABD'nin İran Devrim Muhafızları Ordusu Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani'ye yönelik gerçekleştirdiği suikast ve bu suikastin İran'ın stratejik nüfuz kabiliyetine olası etkilerini konuştuk.