Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirmibirinci bölümünde Türk savunma sanayiinin tarihsel gelişim süreci, sanayileşme modeli, riskler ve fırsatlarını konuştuk.
27/07/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 20: Libya ve Ötesi
Silahlar ve Tereyağı podcast'in yirminci bölümünde Libya'daki son gelişmeler, Türkiye, Fransa ve Rusya'nın nüfuz mücadelelerini konuştuk.
24/07/2020
Savunma ve Havacılık Sanayii 2019 Performans Raporu ve Bazı Değerlendirmeler
Savunma ve Havacılık Sanayii İmalatçılar Derneği (SASAD), 2019 yılına ait performans raporunu 3 Temmuz günü web sitesinde yayımladı.
Dernek, 2019 yılına ait temel veri ve göstergeleri özet olarak 27 Nisan günü yayımlamıştı. Buna dair açıklamada, performans raporunun da en kısa sürede yayımlanacağı belirtilmişti.
Sektörü hem proje ve faaliyetleri hem de makro ölçekte gösterge ve veriler üzerinden uzun yıllardır takip ediyorum. Sektörün hem çalışanı hem de akademik seviyede araştırmacısı olduğum için ve hepsinden öte bir vatandaş olarak bu gibi raporlara büyük önem veriyorum. SASAD performans raporları da bu kapsamda, önemli eksikliklerine rağmen çok kıymetli bilgiler sunuyor.
Bundan dolayı da, Nisan sonundan itibaren her hafta SASAD web sitesine girererk raporun yayımlanıp yayımlanmadığını kontrol etmeye başladım. Uzun süre bir gelişme olmayınca ve araya COVID-19 salgını, kendi özel işlerim de girince, hazırlanmasından vazgeçildiğini ya da çok gecikeceğini düşünerek Mayıs sonu Haziran başı gibi takip etmeyi bıraktım.
Dernek, 2019 yılına ait temel veri ve göstergeleri özet olarak 27 Nisan günü yayımlamıştı. Buna dair açıklamada, performans raporunun da en kısa sürede yayımlanacağı belirtilmişti.
Sektörü hem proje ve faaliyetleri hem de makro ölçekte gösterge ve veriler üzerinden uzun yıllardır takip ediyorum. Sektörün hem çalışanı hem de akademik seviyede araştırmacısı olduğum için ve hepsinden öte bir vatandaş olarak bu gibi raporlara büyük önem veriyorum. SASAD performans raporları da bu kapsamda, önemli eksikliklerine rağmen çok kıymetli bilgiler sunuyor.
Bundan dolayı da, Nisan sonundan itibaren her hafta SASAD web sitesine girererk raporun yayımlanıp yayımlanmadığını kontrol etmeye başladım. Uzun süre bir gelişme olmayınca ve araya COVID-19 salgını, kendi özel işlerim de girince, hazırlanmasından vazgeçildiğini ya da çok gecikeceğini düşünerek Mayıs sonu Haziran başı gibi takip etmeyi bıraktım.
En son dün (23 Temmuz) tekrar aklıma düştüğünde, raporun 3 Temmuz günü yayımlandığını, hatta bunun SASAD twitter adresinden de duyurulduğunu gördüm!
Ne ulusal basında ne savunma basınında ne sosyal medyadaki savunma sanayii ile ilgili hesaplarda ne de internet haber sitelerinde bu rapora dair tek bir satır haber gördüğümü hatırlamıyorum. Hepsini taradım. Üyesi olduğum sektörel e-posta gruplarında da duyurusu yapılmadığı gibi çok garip: SASAD'ın bu duyurusunun twitter mesajı tek bir etkileşim dahi almamıştı!
Raporun giriş kısmında belirtildiği üzere, "...bu bülten tüm üyelerimiz, ilgili devlet kurum ve kuruluşları, basın ve ilgilenen yabancı firma kuruluş ve kurumlarla da paylaşılmakta olup sektörümüze ait performans verilerinin topluca yer alıp analiz edildiği tek yayın olarak da ilgi ile takip edilmektedir."
Bu tuhaf durumu bir kenara bırakarak, rapordaki veri ve bilgilere göz atalım...
17/07/2020
01/07/2020
Rusya Federasyonu’nun Nükleer Caydırıcılık Siyaset Belgesi’nin Anlattıkları (ve Anlatmadıkları)
 |
| 07.05.2019 tarihindeki Zafer Günü kutlamaları kapsamında Kızıl Meydan'daki geçit töreninde görüntülenen RT-2PM2 Topol-M (NATO kodu NATO SS-27 "Sickle B") kıtalararası balistik füze sistemi (Fotograf: Alexander Nemenov, AFP) |
"Rusya Federasyonu'nun Nükleer Caydırıcılığa Dair Devlet Politikasının Temel İlkeleri" (Об Основах государственной политики Российской Федерации в области ядерного сдерживания) başlıklı siyaset belgesi, Rusya Federasyonu (RF) Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından 2 Haziran günü imzalanan 355 sayılı başkanlık kararnamesi ile yürürlüğe girdi.[1]
Belge, RF'nin nükleer caydırıcılığının esaslarını ve nükleer silah kullanımına dair politikasının genel çerçevesini çiziyor. Ancak satır araları okunduğunda, belgede dikkat çekici muğlaklıklar olduğu görülüyor. Bu boşluklar, RF'nin stratejik konumlanması ve ulusal güvenlik siyasetine dair rotasına dair ipuçlar sunuyor olabilir.
Belgenin ayrıntılarına girmeden önce, RF'nin ulusal güvenlik siyasetinde ve askeri kabiliyetinde nükleer gücün yerine kısaca göz atmakta fayda var.
19/06/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 19: Keneler ve Zararları
Silahlar ve Tereyağı podcast'in ondokuzuncu bölümünde devletler, kurumlar, gruplar ve bireyler arasındaki "kene - konak" tipi ilişkiler; bu tür ilişkilerin yapıları ve etkilerini
konuştuk.
17/06/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 18: ABD'de Devlet - Endüstri - Teknoloji Aygıtının Dönüşümü
Silahlar ve Tereyağı podcast'in onsekizinci bölümünde SpaceX Crew Dragon Demo-2 uçuşu ve ABD'deki devlet - endüstri - finans ilişkilerinin dönüşümü, yeni küresel rekabet düzeninde bilim - teknoloji politikalarını konuştuk.
13/06/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 17: Dış Politika ve Güvenliğin Değişen Paradigmaları
Silahlar ve Tereyağı podcast'in onyedinci bölümünde uluslararası ilişkiler, güvenlik ve dış siyasette değişen, dönüşen algılar, ittifaklar, paradigma ve ilişkileri konuştuk.
12/06/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 16: Elektronik Harp
Silahlar ve Tereyağı podcast'in onaltıncı bölümünde elektronik harbin teknolojisi ve konseptlerini konuştuk.
11/06/2020
31/05/2020
30/04/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 15: Ege Denizi ve Ötesi
Silahlar ve Tereyağı podcast'in onbeşinci bölümünde Ege'deki son gelişmeler, Yunanistan ile ilişkiler ve Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki güvenliğine etkilerini konuştuk.
29/04/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 14: Savaş Gemisi Tasarımında Harekât Konsepti
Silahlar ve Tereyağı podcast'in ondördüncü bölümünde savaş gemisi tasarım ve kabiliyetleri ile donanma harekât konseptleri arasındaki ilişkiyi konuştuk.
26/04/2020
Siyah Gri Beyaz 15 Yaşında
 |
| Eser: Lonely Car Eugen Eidukaitis |
Amazon ormanlarında yaşayan Amondawa kabilesinin konuştuğu dilde, zaman kavramının yer almadığı keşfedilmişti. "Bugün", "yarın", "hafta", "ay" gibi zaman dilimi veya belli bir anı ifade eden kelimeleri yokmuş. Ayrıca, dillerinde bir olayın diğerinden önce ya da sonra gerçekleşmesine dair kalıplar veya cümle yapıları da yok. Daha da ilginci, bu kabilenin mensupları, Portekizce gibi, soyut zaman kavramı bulunan yabancı dilleri sorun yaşamadan öğrenebiliyorlar, yani algı kapasitelerinde zaman hanesi boş değil.
Zamanı (veya ömrü) olayların (veya "şey"lerin) birleşimi; uç uca eklemlenerek meydana getirdikleri bir bütün olarak algılamak gerek belki de. Uç uca eklenen anıların, olayların ve eserlerin niteliği mi niceliği mi yoksa ikisi birden mi önemli, emin değilim.
Geride kalan 15 yılın sonunda Siyah Gri Beyaz da aşağı yukarı benim için böyle bir anlam ifade ediyor.
Bu süreçte beni yalnız bırakmayan okura en içten teşekkürlerimi sunuyorum
Zamanı (veya ömrü) olayların (veya "şey"lerin) birleşimi; uç uca eklemlenerek meydana getirdikleri bir bütün olarak algılamak gerek belki de. Uç uca eklenen anıların, olayların ve eserlerin niteliği mi niceliği mi yoksa ikisi birden mi önemli, emin değilim.
Geride kalan 15 yılın sonunda Siyah Gri Beyaz da aşağı yukarı benim için böyle bir anlam ifade ediyor.
Bu süreçte beni yalnız bırakmayan okura en içten teşekkürlerimi sunuyorum
25/04/2020
Akıllı Füzeler Daha da Akıllanıyor: Gray Wolf ve Golden Horde Projeleri
Hassas güdümlü mühimmatlar ve özellikle seyir füzeleri ilk kez yaygın olarak 1991 Körfez Savaşı'nda kullanıldı. O zamandan bu yana da elektronik, bilgisayar ve algılayıcı alanlarındaki gelişmelerin katkısıyla performansları ve kabiliyetleri hızla gelişti. Elektronik bileşenlerin ve algılayıcı sistemlerin boyutlarının giderek küçülmesi, yapay zeka ve yüksek kapasiteli veri iletişim sistemlerinin de denkleme girmesiyle bu gelişim son yıllarda ivme kazandı.
Akıllı füzelere en yoğun yatırım yapan ülkelerin başında Amerika Birleşik Devletleri (ABD) geliyor. ABD'de yürütülen çok sayıda hassas güdümlü füze ve bomba geliştirme ve modernizasyon projesi arasında iki tanesi özellikle dikkat çekici. Bunlar, ABD Hava Kuvvetlerinin yürüttüğü Gray Wolf (Bozkurt) ve Golden Horde (altın sürü, altın ordu) projeleri. Bu projeler ile birlikte akıllı füzelerin yalnızca çok yüksek isabet hassasiyeti ile hedeflerini vuran mühimmatlar değil, aynı zamanda uçuş ve taarruz planlarını kendileri hazırlayabilen, birbirleriyle ve diğer dost unsurlarla gerçek zamanlı veri haberleşmesi yapabilen sistemlere dönüştürülmesi planlanıyor.
Gray Wolf, bu kabiliyete sahip düşük maliyetli, sürüler halinde ateşlenebilen seyir füzelerinin geliştirilmesi projesi. ABD Hava Kuvvetleri bu projeyi, halen devam eden ilk aşamasının tamamlanmasından sonra rafa kaldıracak. Esas öncelik, mevcut silah sistemlerine yukarıda belirtilen kabiliyetlerin kazandırılmasını amaçlayan Golden Horde'a verilmiş durumda.
23/04/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 13: Harekât Konsepti (CONOPS) ve Türkiye'nin Deneyimleri
Silahlar ve Tereyağı podcast'in onüçüncü harekât konsepti (Concept of Operations - CONOPS) kavramı, silah sistemlerinin kullanım teknik, taktik ve yöntemleri, Suriye ve Libya örneklerinden hareketle taktik, operatif ve stratejik etkileri; dış politika ile silahlı gücün ilişkisini konuştuk
21/04/2020
F-16, MiG-29 ve Hava Muharebesi Hakkında Uzman Görüşleri
Foxtrot Alpha sitesinden Tyler Rogoway, ABD Hava Kuvvetlerinden Yarbay rütbesiyle emekli olmuş Fred "Spanky" Clifton ile bir röportaj gerçekleştirdi. “How To Win In A Dogfight: Stories From APilot Who Flew F-16s And MiGs” (İt Dalaşı Nasıl Kazanılır: F-16’lar ve MiG’lerle Uçmuş bir Pilotun Hikayeleri) başlığı ile yayımlanan mülakat, hem Clifton’un kariyeri ve ABD Hava Kuvvetlerinin işleyişi ile ilgili ilginç bilgiler, hem de modern savaş uçakları ile hava muharebesi konusunda çok dikkat çekici yorumlar içeriyor. Nitekim röportaj, özellikle F-16 ve F-35 ile ilgili yorumlar nedeniyle askeri havacılık camiasında yoğun tartışmalar yarattı. Röportaj zaten, bu camiada yıllardır her seviyede didik didik edilmiş, her açıdan tartışılmış ve muhtemelen bu uçakların en sonuncuları hurdaya ayrıldığı zaman bile tartışılmaya devam edecek bir konuyu ele alıyor. Ancak esas ilginç olanı, hem F-16 ve F-15 gibi ABD'nin hava gücünün belkemiğini oluşturan savaş uçaklarını hem de bunlara karşı Sovyetler tarafından geliştirilmiş MiG-29'u (ve daha pek çok farklı savaş uçağını) uçurmuş bir pilotun deneyim ve gözlemlerinin aktarılıyor olması.
Röportajın, savaş uçağı performansı, hava muharebesi ve uçaklara dair değerlendirmelerini içeren kısımlarının özet çevirisini aşağıya ekliyorum. Yazılı olarak verildiği anlaşılan röportajında Clifton bolca argo ve sokak ağzı ifadeleri kullanmış. Dolayısıyla anlam bütünlüğünü koruyarak çevirmek zor oldu. Öte yandan hava muharebesi ve uçak tasarımına dair kullandığı teknik terimleri mümkün olduğunca dipnotlarda Türkçe açıklamalarıyla birlikte verdim. Havacılık ve pilotaj, özellikle askeri havacılık alanında ayakları yere basan, sade ve temiz bir Türkçe terminolojimizin olmamasının acısını bolca çektim.
Röportajdan kısa süre sonra Clifton, F-16.netforumunda ufak bir açıklama daha yayımladı. Onu da ayrıca ekledim. Son olarak kendi değerlendirme ve görüşlerim yazının en sonunda yer alıyor.
18/04/2020
Türk Tipi İHA Operasyonu ve Savunma Projeleri
Gazeteci dostum Tolga Özbek'in Youtube kanalının 18.04.2020 tarihli yayınına misafir olarak Bahar Kalkanı Harekâtı, harekâtta İHA'ların kullanımı ve Türk Hava Kuvvetlerinin projeleriyle ilgili değerlendirmelerimi paylaştım.
16/04/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 12: COVID-19, Libya ve Boeing
Silahlar ve Tereyağı podcast'in onikinci bölümünde COVID-19 salgınının olası etkileri, Libya'daki son gelişmeler ve Boeing özelinde sivil havayolu taşımacılığındaki durumu konuştuk.
09/04/2020
31/03/2020
Bahar Kalkanı Harekâtı’na Dair Gözlemler: Türk Tipi Keşif – Taarruz Kompleksi mi?
27 Şubat akşam saatlerinde Suriye’nin kuzeybatısındaki İdlib ilçesi yakınlarındaki Türk Silahlı Kuvvetlerine (TSK) ait birliğe Rusya Federasyonu ve Suriye rejim ordusu tarafından düzenlenen saldırıya karşılık verilen ve 1 Mart’tan itibaren Bahar Kalkanı Harekâtı adıyla devam eden harekât, pek çok açıdan modern askeri literatüre girmeye hak kazandı. Harekâtta TSK’ya ait silahlı insansız hava araçlarının (SİHA) yoğun kullanımının yanında, topçu unsurları ve elektronik harbin etkinliği; hava savunma sistemlerinin varlıklarının, etkinliklerinin (ya da zafiyetlerinin) harekâtın gidişatına etkisi; hava – topçu eşgüdümü ve mekanize birlik manevrasına etkisi gibi farklı başlıklara yönelik pek çok veri ve vaka çalışması malzemesi ortaya çıktı.
21/03/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 11: İnovasyon, Teknoloji ve Üretim
Silahlar ve Tereyağı podcast'in onbirinci bölümünde araştırma - geliştirme, inovasyon yönetimi; SpaceX örneği ve enerji bağlamında yeni mücadele sahaları üzerine konuştuk.
19/03/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 10: Rusya, Türkiye ve İran Üçgeninin Ortasında İdlib
Silahlar ve Tereyağı podcast'in onuncu bölümünde İdlib özelinde Türkiye, İran ve Rusya arasındaki jeopolitik mücadele üzerine konuştuk.
16/03/2020
04/03/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 9: Soğuk Savaş Neydi? Ne Oldu?
Silahlar ve Tereyağı podcast'in dokuzuncu bölümünde Soğuk Savaş'ın çıkışı, gelişmesi ve sona ermesinin sebep ve etkilerini konuştuk.
29/02/2020
31/01/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 8: Çin ve Yükselişi
Silahlar ve Tereyağı podcast'in sekizinci bölümünde Çin'in yükselişi, bölge ve dünya için ne anlama geldiği, bu yükselişin yarattığı fırsat ve riskleri konuştuk.
29/01/2020
İran'ın Ukrayna Yolcu Uçağını Düşürmesi Olayı ve Anlattıkları
8 Ocak günü İran’ın başkenti Tahran yakınlarında Ukraine International Airlines (UIA) havayollarına ait bir yolcu uçağı düştü. Olayda uçaktaki 176 kişi hayatını kaybetti.
İran, olaydan üç gün sonra uçağı yanlışlıkla düşürdüğünü itiraf etti. Uçak, havalimanı yakınlarında bulunan İran Devrim Muhafızları Ordusuna ait bir hava savunma bataryasından ateşlenen füzelerle vurulmuştu.
Bu trajik olay, üç ayrı boyutta incelenmeyi hak ediyor:
i. İran’ın askeri kapasitesi
ii. İran devlet mekanizması
iii. Hava savunma sistemi mimarisi
Bu boyutlara geçmek için öncelikle olayın otopsisini yapmak gerekiyor.
20/01/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 7: Libya'daki Son Gelişmeler: Neden, Nasıl ve Nereye?
Silahlar ve Tereyağı podcast'in yedinci bölümünde Libya'daki son gelişmeler, Rusya'nın Wagner şirketi üzerinden bölgedeki nüfuzunu artırması, Libyanın ve bölgenin Türkiye için önemini konuştuk.
18/01/2020
15/01/2020
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 6: Kasım Süleymani Suikasti ve Etkileri
Silahlar ve Tereyağı podcast'in altıncı bölümünde ABD'nin İran Devrim Muhafızları Ordusu Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani'ye yönelik gerçekleştirdiği suikast ve bu suikastin İran'ın stratejik nüfuz kabiliyetine olası etkilerini konuştuk.
31/12/2019
Başlıksız
 |
| Eser: Eric Lacombe |
Sevilen bir şiir neden tekrar tekrar okunur? Ya da sevilen bir şarkı neden defalarca dinlenir? Her seferinde aynı lezzeti almak için mi? Ya da belki ilk seferinde alınan tadı sürdürmek için? Güzel bir resme ya da heykele neden uzun uzun bakarız? Endorfini yavaş yavaş zerk etmek için mi?
Kumsala yazılan ve ilk dalgayla silinecek "çok güzel" (neye göre, kime göre?) bir şiir görsek, okur okumaz dalgayla silinse; sürükleyici bir roman, onu bitirir bitirmez parçalansa; kusursuz bir heykel, onu gördüğümüz anda yıkılsa... Aynı toplam hazza, zihinsel veya duygusal lezzete erişimiş olur muyduk?
Geride bırakılan bir yılın ardından, o yılın ve onun ardındakilerin içinde güzel anıların verdiği haz için ne denebilir? Yaşar yaşamaz kopardığımız takvim yapraklarını kutularda mı saklıyoruz, çöpe mi atıyoruz? Ama öte yandan tekrar tekrar yaşasak kafamızda o anıları, önümüzdeki ve yanımızdaki ve çevremizdeki güzellikleri nasıl yaşayacağız?
Geçmişteki güzel anıları hatırda tutmak ve bir yandan yaşanmakta olan güzel anların farkında olmak. Çok zor bir denge problemi.
Siyah Gri Beyaz okuruna bu zor oyunda başarılar diliyorum.
Kumsala yazılan ve ilk dalgayla silinecek "çok güzel" (neye göre, kime göre?) bir şiir görsek, okur okumaz dalgayla silinse; sürükleyici bir roman, onu bitirir bitirmez parçalansa; kusursuz bir heykel, onu gördüğümüz anda yıkılsa... Aynı toplam hazza, zihinsel veya duygusal lezzete erişimiş olur muyduk?
Geride bırakılan bir yılın ardından, o yılın ve onun ardındakilerin içinde güzel anıların verdiği haz için ne denebilir? Yaşar yaşamaz kopardığımız takvim yapraklarını kutularda mı saklıyoruz, çöpe mi atıyoruz? Ama öte yandan tekrar tekrar yaşasak kafamızda o anıları, önümüzdeki ve yanımızdaki ve çevremizdeki güzellikleri nasıl yaşayacağız?
Geçmişteki güzel anıları hatırda tutmak ve bir yandan yaşanmakta olan güzel anların farkında olmak. Çok zor bir denge problemi.
Siyah Gri Beyaz okuruna bu zor oyunda başarılar diliyorum.
Devam Eden Savaş Uçağı Geliştirme Projeleri ve Bazı Değerlendirmeler - 2
Proje Tarihçesi
Pek çok kaynakta hatalı şekilde “J-31” olarak geçen FC-31 Gyrfalcon (Aksungur), SAC’ın (Shenyang Aircraft Corporation) özkaynaklarıyla yürüttüğü geliştirme projesi. Doğrudan son kullanıcının belirlemiş olduğu bir ihtiyaca yönelik olarak başlatılmış değil. Bu nedenle de resmî bir “J” kodu yok. Projedeki ilk prototipin gövde numarasının “31001” olmasından dolayı başlangıçta “J-31” olarak algılansa da henüz bir sipariş almış değil.
26/12/2019
Silahlar ve Tereyağı - Bölüm 5: İnsan Sermayesi, Beyin Göçü ve Veri Jeopolitiği
Silahlar ve Tereyağı podcast'in beşinci bölümünde Türkiye'nin insan sermayesini koruması ve tersine beyin göçünü gerçekleştirmesinin, özellikle ileri teknoloji geliştirme bağlamında önemini; 5G ve yeni nesil iletişim teknolojilerinin stratejik önemini konuştuk.
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)