M60T'nin Ateşle İmtihanı ve Başika Saldırısının Düşündürdükleri

19 Nisan günü IŞİD terör örgütüne bağlı Amaq (Emek) haber ajansı tarafından, “Destruction of a Turkish Army Tank with a Guided Missile at Mt. Bashiqah Northeast of Mosul” (Musul’un kuzeydoğusundaki Başika Dağı’nda Türk ordusuna ait bir tankın güdümlü füze ile imhası) başlığı ile bir video yayınlandı.

30 saniyelik videoda, bir evin teras ya da balkonundan bir füzenin ateşlenmesi ve bir tepenin zirvesinde, siper arkasında konuşlanmış bir tankı vurması görülüyor. Videonun çekildiği yer ve zamana ilişkin, başlangıçtaki yazıdan başka bir bilgi kaynağı ya da emare bulunmuyor. Ancak aynı gün akşam üzeri basına yansıyan Türk Silahlı Kuvvetleri(TSK) kaynaklı bilgilerde olay, ufak bir farkla teyit edildi. Buna göre saldırı 19 Nisan günü değil, 18 Nisan günü yerel saatle 1615 sularında gerçekleşmişti.

Ucuz atlatılan bu olay, iki önemli mesaj verdi aslında. Bu mesajları okumak için öncelikle dün yaşanan olayı ayrıntıları ile incelemek gerek.

Ortadoğu Savaş Uçağı Piyasasında Son Durum

Geçtiğimiz Cuma günü Kuveyt'in, 28 adet Eurofighter Typhoon savaş uçağının hükümetlerarası satış yolu ile tedariği için anlaşmaya varmış olduğu haberi, havacılık camiasına bomba gibi düştü.

Sözleşme görüşmeleri halen devam eden satış gerçekleşirse bu, Typhoon için Suudi Arabistan ve Umman'dan sonra Ortadoğu'da üçüncü satış başarısı olacak. Böylelikle Typhoon, en önemli rakibi Fransız Dassault Rafale karşısında 3 - 3 eşitliği sağlamış oldu. Rafale, bu yıl içinde arka arkaya Mısır, Hindistan ve Katar'da satış başarısı yakalayarak büyük sükse yaratmıştı.

Körfez ülkeleri başta olmak üzere bölgede savaş uçaklarına yapılan yatırımlar, pazarın dünya çapında gidişatı üzerinde de önemli rol oynuyor. Dolayısıyla üreticiler, bir diğer önemli pazar olan Asya Pasifik ile birlikte Ortadoğu'ya özel ilgi gösteriyor.

İran ve İnsansız Hava Araçları

İran, Şah döneminde ABD'nin desteği ve teknoloji transferi ile kurulan havacılık sanayii birikimini, İslam Devrimi ve sonrasındaki uluslarası yaptırımlara rağmen korumayı ve geliştirmeyi başardı. Bu performansın en göz önündeki örnekleri, F-14 Tomcat, F-4E Phantom II, F-5 gibi 1970'lerin ikinci yarısında tedarik edilen savaş uçaklarının bakım, onarım ve yenileme faaliyetlerinin yurtiçi imkânlarla yapılması, hala uçabilir durumda tutulmaları ve hatta bazı yerli geliştirme projelerinde altlık olarak kullanılmalarıdır.

Aynı başarı, Şah döneminin sonlarında elde edilmeye başlanan uzaktan kumandalı keşif uçağı sistemleri tecrübesinin geliştirilerek insansız hava aracı (İHA) sanayiinin kurulmasında da gösterildi. Özellikle 1990'lardan itibaren roket ve füze teknolojileri ile birlikte en yoğun ArGe ve üretim faaliyetlerinin İHA alanında yürütüldüğü görülüyor.

İran'ın teorik ve uygulamalı bilimlerdeki insan kaynakları kapasitesi, tersine mühendislik ve yaptırımların çevresinden dolaşmadaki maharet ile birleşince ortaya çok sayıda İHA projesi çıktı. Bu İHA'lar hem İran ordusu hem de İran'ın müttefiki ülke ve örgütler tarafından yaygın olarak kullanılıyor. Dolayısıyla İHA'lar, İran'ın yürütmekte olduğu dış politikanın önde gelen araçları haline geldiler.

Başka bir ifade ile İran, aynı İsrail gibi bir İHA gücü haline geldi. Bu gücün yakından incelenmesi, Türkiye için de önemli dersler çıkarabilir.

Irak Hava Savunma Şemsiyesini Yeniden Kuruyor

ABD Savunma Bakanlığı'na bağlı Savunma Güvenlik İşbirliği Dairesi (Defense Security Cooperation Agency; DSCA) tarafından 5 Ağustos günü ABD Kongresi'ne, Irak için USD2.403 milyar azami bedel ile tümleşik hava savunma sistemi (Integrated Air Defense System; IADS) satışı ile ilgili bir bilgi notu iletildi. Yabancı askeri satışlar (Foreign Military Sales; FMS) kanalı ile finanse edilecek satış kapsamında çok sayıda alçak ve orta irtifa hava savunma füze sistemi; hedef tespit, teşhis ve takip radarları ile komuta kontrol sistemleri bulunuyor.

Söz konusu satış, 2003'teki işgalden sonra yeniden kurulmakta olan Irak'ın hava savunma altyapısını inşa için attığı en büyük adımlardan biri. Pek çok açıdan dikkat çekici de: 20 yıl önce söz konusu ülke, dünyanın en gelişmiş ve karmaşık hava savunma sistemlerinden birine sahipti. Bu sistemin zayıflatılıp çökertilmesi için neredeyse 10 yıl sürecek bir düşük yoğunluklu bombardıman harekatı gerekti. Şimdi de o bombaları atanlar, yerine yenisini kuruyor. Doğal olarak bu yeniden yapılanma çalışmasının önemli politik boyutları da mevcut.

Irak'ın hava savunma altyapısını üç ana aşamada incelemek isabetli olacaktır: 2003 öncesi durum, 2003'ten bu yana yürütülen faaliyetler (ve güncel durum) ve yakın gelecekte faaliyete geçecek altyapı.

İkinci Savaş Alanına Hazırlık: Körfez Ülkelerinin Askeri Modernizasyonu

“Her savaş alanının ardında ikinci bir savaş alanı vardır”

Emin er Reyhani

Giriş

2010, ABD ve Avrupalı büyük savunma sanayii şirketlerinin Ortadoğu bölgesinden sorumlu iş geliştirme yöneticileri için oldukça hareketli geçti. Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ve silahlı kuvvetlerini yeniden kurma sürecindeki Irak geride bıraktığımız sene çok sayıda yüksek bütçeli savunma tedarik programı başlattı. KİK ülkelerinin 2010 yılındaki savunma sistemi siparişlerinin toplamı yaklaşık $68.3 milyar tutarında gerçekleşti ve bu rakamın 2011 yılı içinde $73 milyara çıkması bekleniyor. Sadece Irak’ın, Aralık 2010 itibariyle siparişlerinin toplam tutarı $10 milyar civarında. Bunda, ABD muharip unsurlarının ülkeden çekilmesinin ve artan güvenlik ve istikrar sorunlarının payı yüksek.

KİK ülkelerinin bu alışveriş merakının en başta gelen etkeni kuşkusuz İran. İran’ın nükleer programı ve İsrail’le arasındaki gerginliğin yanısıra, Irak’ın işgâl sonrası dönemde yeniden inşası ve son olarak bölgedeki aşırı İslamcı akımlar ile asimetrik tehditler, bütçelerden silahlanmaya ayrılan payın yüksek kalmasını sağlamakta.

Bölge ülkelerinin savunma ve güvenlik algılarında son dönemde öne çıkan en önemli etken ise, Tunus’ta başlayan halk isyan hareketleri ve iç çatışma tehlikesi olmuş durumda.

2011’in başında Tunus’ta başlayan protestoların, yönetim değişikliği ile sonuçlanması ve ardından dalga dalga tüm Ortadoğu dünyasına yayılan halk hareketleri, önce Mısır’da Hüsnü Mübarek yönetimini devirdi, ardından da diğer Arap ülkelerini etkisi altına aldı: Libya’daki çatışmalar iç savaşa dönüştü, Yemen ve Ürdün gibi ülkelerde geniş çaplı gösteriler düzenlendi. En son olarak da Bahreyn’deki halk gösterileri, kısmî bir Şii – Sünni çatışmasına dönüştü ve en sonunda Suudi Arabistan’ın başını çektiği KİK bünyesindeki Yarımada Kalkanı (Peninsula Shield) kuvvetleri, stratejik önemi haiz tesisleri korumak için 14 Mart’ta ülkeye girdi. KİK’in bu hamlesi, İran’ın şiddetli tepkisini çekti, KİK – İran ilişkileri gerildi.

Öyle görülüyor ki, Irak’taki istikrarsızlık ve İran başta olmak üzere iki ana dış tehdide karşı savunma ve güvenlik işbirliği geliştiren KİK ülkeleri, artık sosyo-ekonomik sıkıntılar altında bunalan halkın isyanı ve muhtemel iç çatışmaların teşkil ettiği iç tehditlere karşı da birlikte hareket etme amacını taşıyor.

Irak’a F-16 Satışı ve Yeniden Kurulan Irak Hava Kuvvetleri

ABD Savunma Bakanlığı'na bağlı DSCA (Defense Security and Cooperation Agency; Savunma Güvenlik ve İşbirliği Kurumu) tarafından ABD Kongresi'ne 13 Eylül günü, Irak Hava Kuvvetleri (IHvK) için 18 adet F-16 tipi savaş uçağı ve bu uçakla birlikte kullanılacak alt sistem ve silahların satışına iliişkin bir bilgi notu iletildi.

FMS (Foreing Military Sales; FMS) kapsamında gerçekleştirilecek bu satışın maliyeti, tüm alt sistemler ve opsiyonlar ile birlikte azami USD 4,200,000,000 olarak belirtilmiş. Bu bilgi notu, FMS süreci gereği satışın gerçekleşmiş olduğu ya da maliyetin bu rakam şeklinde gerçekleşeceği anlamına gelmiyor. Bilindiği gibi FMS satışlarında gerçek maliyet DSCA bilgi notunda verilen rakamın çok daha altında gerçekleşmekte (bkz: Foreign Military Sales (FMS) Nedir?)

Fair Game

Ünlü ABD'li gazeteci ve yazar Bob Novak, 18 Ağustos günü beyin kanserinden vefat etti.

Ünlü ABD'li aktris Naomi Watts, 2010'da gösterime girecek "Fair Game" (Adil Oyun) adlı sinema filminde başrolü Sean Penn ile paylaşacak.

Bu iki alakasız gibi görülen haberin aslında son derece çarpıcı bir ortak noktası var: Yakın tarihin en ilginç siyasi skandallarından biri.

6 - 7 yıl öncesine dönelim:

The Same Old Story...

Çin, Kürtler'e Destekle Tehdit Etti mi?

100% eminim ki politika uygulayıcılarımızın (asker, istihbarat, dışişleri bürokrasisi) Çin'deki kardeşlerimiz ile ilgili çeşitli eylem planları, vizyonları bulunmaktadır. Ancak Türkiye'deki hakim siyasal vizyon dünyayı halen Soğuk Savaş'taki gibi çift kutuplu (.ie "biz" vs "onlar") olarak algılamaya devam ettiğine ve roket, uzay vs konularında Çin ile işbirliği yaptığımıza göre uygulamada bir şey yoktur. Çünkü biz işbirliği yaptığımız ülkenin bir yandan altını oymanın nasıl bir şey oldğunu maalesef tam olarak bilmiyoruz. Bilsek de uygulayacak irademiz yok.

Kuzey Irak İyi Hoş da...

Son zamanlarda çatışma haberlerinin ekseriyetle hangi bölgelerden geldiğine dikkat çekmek isterim. Şahsi değerlendirmem, TSK'nın sınıra yaptığı büyük yığınağın ve son zamanlardaki sınır ötesi operasyon haberlerinin PKK üzerindeki baskısı nedeniyle, örgütün Kuzey Irak'taki unsurlarının İran'a doğru kaymaya çalıştıklarıdır. Irak - Suriye sınır hattı, direnişçilerin beslenmesini önlemek içn ABD kuvvetleri tarafından sıkı biçimde göz altında tuutlmaktadır. İran - Irak sınırının güvenliği görece daha zayıftır. Son zamanlardaki çatışma haberlerinin de Doğu Anadolu'dan gelmesi, bu kanıyı güçlendirmekte.

Duruma ilişkin iki teorim var:

TSK ve Ulusal Strateji: Amaç - Araç Uyumu Üzerine Bir Deneme

Clausewitz stratejiyi, "savaş hedefini elde etmek için, muharebeleri bir araç olarak kullanma sanatı" olarak tarif eder. Başka bir deyişle strateji, savaş planını oluşturur, savaşın da dahil olduğu çeşitli harekatların öngörülen akışını tasarlar ve bu seferlerin her birinde yapılacak muharebeleri düzenler.

Ölçeği ne olursa olsun, stratejinin başarılı olabilmesi, amaçlar ile araçların uyumlu olmasına bağlıdır. Yüksek stratejide bu araçlar askeri, ekonomik, sosyal, siyasal olabilir. Askeri stratejide ise değişik askeri araçlar. Ancak hiç bir zaman tek bir vasıtaya dayalı bir strateji kurulamaz. Değişik vasıtaların üzerine inşa edlmiş stratejide ise her bir elemanın eşit derecede önemi vardır.

Şahsi değerlendirmelerim ışığında örnekleyecek olursam:

Giriyor muyuz? Girdik mi? Girecek miyiz?

Girmiyoruz. Girmedik. [Epey bir süre] Girmeyeceğiz.

Ben böyle düşünüyorum.

Her şeyden önce Türkiye [Kuzey] Irak'ta söz sahibi olma, "borusunu öttürme" şansını 1 Mart 2003 günü yitirmiştir, o hayati önemi haiz inisiyatif o gün kaybedilmiştir. Geçmiş ola. Irak esaki Irak değil, Talabani eski Talabani değil, Barzani eski Barzani değil, ABD eski ABD değil.

Profil: Ebu Musab el Zerkavi

Irak'ta bugün öldürülen Ebu Musab el Zerkavi hakkında Foreign Policy dergisinin son sayısında "Bir Katilin Portresi" başlığı ile Loretta Napoleoni imzası ile ayrıntılı bir dosya yayınlanmıştı. Dergi birkaç gün önce piyasaya çıktı, ilginç bir tesadüf oldu bu yüzden. Makaleyi özetlemek gerekirse:

Dünya Zerkavi'nin adını ilk kez, ABD Dışişleri eski bakanı Colin Powell'ın 05.02.2003 tarihinde BM Güvenik Konseyi'nde yaptığı konuşmada duydu. Powell konuşmasında Irak rejimini, El Kaide ve El Kaide'nin işbirlkçisi Zerkavi'ye ev sahipliği yapmakla suçlamıştı.

Saldırı Helikopterleri: Nereden Nereye?

Zırhlı birlikleri durdurmanın en etkili yolu nedir? 

"Tanka karşı en etkili silah başka bir tanktır" mottosunu, tümüyle reddetmeksizin, bir kenara bırakmalıyız. Zira Soğuk savaş yıllarında Avrupa ovalarına akmaya hazır onbinlerce Varşova Paktı tank ve zırhlı aracı hazır bekliyordu. On binlerce "Kızıl Zırhlı"nın karsısında 90, 105, 120mm çapında on binlerce namlu yoktu. Dolayısıyla onları hızlı biçimde durdurmanın yegane yolu tanksavar füzeleriydi. Füze ise, onu ateşleyecek ve güdecek bir fırlatıcıya ihtiyaç duyar. 

Bu durumda su soruya yanıt aramalıyız: Füzeyi en etkili hangi fırlatıcıdan fırlatırız? 

For Iraqi Students, Hussein's Arrival Is End of History

By Jonathan Finer
Washington Post Foreign Service
Saturday, April 15, 2006; A01

BAGHDAD -- The two-year-old modern history textbook used at Baghdad's Mansour High School for Boys doesn't mention the U.S.-led invasion that toppled Saddam Hussein from power in Iraq in 2003.

There's not a word about Iraq's annexation of -- and subsequent expulsion from -- Kuwait in 1990 and 1991, or its grinding eight-year war with Iran in the 1980s that took the lives of a generation of young men.

İran - Irak Savaşı

Şii Fars - Sünni Arap tarihi düşmanlığı bir yana, savaşın görünürdeki sebebi, iki ülke arasındaki Şatt-ül Arap su yoluna bağlı olan sınır anlaşmazlığıdır. Buna ilaveten iki ülke arasındaki kara sınırı boyunca da çeşitli bölgeler üzerinde anlaşmazlıklar bulunmaktaydı, ki bu bölgeler Kuzey Irak'a kadar uzanmaktadır.

Bu arada Saddam Hüseyin'in savaş kararını bir hafta sonu tatilinde, yeğeni ile ayak üstü tartışarak aldığı söylenir. Saddam'ın liderlik yaptığı dönemdeki icraatlarına bakılacak olursa, çok da absürd bir iddia değildir bu.

İngiltere'nin 1970'lerin başında Körfez'den çekilmesi, iki ülke arasındaki güç dengesini değiştirmişti. 1970'lerin başlarında sınır boyunca zaman zaman sınırlı ölçekte çatışmalar yaşandı. İran'ın bazı kritik petrol bölgelerini ele geçirmesi, iki ülke arasındaki diplomatik ilişkileri de gerginleştirdi. Irak, Şah karşıtlarını, İran da Kuzey'deki Kürtler'i el altından desteklemeye başladı (gerçi İran'ın Kürtler'e olan desteğinin başlangıcı 1960'lara dayanır). 1973'teki Yom Kippur Arap - İsrail Savaşı bu çekişmeyi bir süre dondurdu, ama savaştan sonra her şey kaldığı yerden - artarak- devam etti. Gerginliğin hat safhaya ulaştığı 1975'te iki ülke anlaşmazlığı çözmek üzere masaya oturdu: Bunda Şah İran'ının ABD desteği ile askeri açıdan büyük ölçüde güçlenmesinin de etkisi vardır.

Örgütsel Ölüm

DR. NİHAT ALİ ÖZCAN


Örgüt için stratejik öncelik değişiyor. Stratejik öncelik, ideolojinin belirlediği hedefler olmaktan çıktı ve örgütü bir arada tutma, “dağıtmama” ve başkalarına “kaptırmama” olarak şekillenmeye başladı. Bu da terör örgütünün içinde bulunduğu kriz sarmalını gösteriyor...

Öcalan’ın Türkiye’ye teslim edilmesinin üzerinden 7 yıl geçti. Tartışmaların bu olay ve ardından yaşananlar ile bağlantılı olması beklenirken Kuzey Irak’tan gelen bir haber tartışmaların merkezine oturdu. Bir dönem PKK’nın Avrupa sözcülüğü ve “Cephe” sorumluluğunu üstlenmiş olan Kani Yılmaz bir arkadaşı ile birlikte patlayıcılar kullanılarak suikasta uğradılar ve öldüler. Ancak hafızalarımızı yokladığımızda gördüğümüz şuydu: İlk defa saldırıya uğrayan “PKK sözcüsü ve Avrupa sorumlusu” Kani Yılmaz değildi. Nitekim, Soğuk Savaş döneminde (1989) benzer görevi üstlenen Avukat Hüseyin Yıldırım da hainlikle suçlandıktan kısa süre sonra Hollanda’da silahlı saldırıya uğramıştı. Ancak Yıldırım, Yılmaz’dan daha şanslıydı. Öyle ki 17 yerinden kurşunlanmasına rağmen hayatta kalmayı başardı ama büyük bir korku ile yaşadı/yaşıyor. Bu yazı “Avrupa sorumlularının” özel durumlarını ve önümüzdeki dönem olabilecekleri mercek altına almayı amaçlıyor.

Terör örgütü, kriz sarmalında

Why Do They Hate Us? Not Because of Iraq

By OLIVIER ROY

Published Ne York Times: July 22, 2005

Paris

WHILE yesterday's explosions on London's subway and bus lines were thankfully far less serious than those of two weeks ago, they will lead many to raise a troubling question: has Britain (and Spain as well) been "punished" by Al Qaeda for participating in the American-led military interventions in Iraq and Afghanistan? While this is a reasonable line of thinking, it presupposes the answer to a broader and more pertinent question: Are the roots of Islamic terrorism in the Middle Eastern conflicts?

Darth Vader'ın Irak'ta Ne İşi Var?

Star Wars'ı ve efsanevi kötü karakteri, Sith lordu, karanlıkların efendisi Darth Vader'i bilmeyen yoktur herhalde. Karizmatik ses tonu (James Earl Jones sağolsun), uzun boyu ve insanları boğuşu onu daha bir korkutucu ve etkileyici kılıyordu şüphesiz. Ancak onu etkileyici bulanlar arasında biri vardı ki...

1991 Körfez Savaşı'nda Irak Hava Kuvvetleri'nin Kayıpları

6 x MiG-29 Fulcrum
4 x AIM-7
1 x AIM-120
1 x Manevra ile

8 x F-1 Mirage
5 x AIM-7
2 x AIM-9
1 x Manevra ile

4 x MiG-21/F-7 Fishbed
3 x AIM-9
1 x AIM-7

8 x MiG-23 Flogger
6 x AIM-7
2 x AIM-9

3 x MiG-25 Foxbat
2 x AIM-7
1 x AIM-120

6 x Su-7/17/22
3 x AIM-7
2 x AIM-9
1 x Mk-83

2 x Su-25 Frogfoot
2 x AIM-9

1 x IL-76 Candid
1 x AIM-7

1 x PC-9
Pilot atladı

7 x Helikopter
2 x AIM-7
1 x AIM-9
2 x Gun
1 x LGB
1 x Walleye



Silah İstatistikleri
24 x AIM-7 Sparrow isabeti (33 toplam ateşleme; 73%)
2 x AIM-120 AMRAAM isabeti (4 ateşleme)
12 x AIM-9 Sidewinder isabeti(14 toplam ateşleme; 86%)
2 x 30mm Makineli Top
2 x Manevra ile
1 x Pilot atlayışı
3 x Havadan yere mühimmat

Kaynak: http://www.sci.fi/~fta/score.htm